است ، گاهى با قراينى همراه است كه مفيد علم است ، در اين صورت نيز در حجيت آن سخن نيست ، اما اگر با قراين مفيد علم همراه نباشد ، و تنها مفيد ظن باشد ، در صورتى اعتبار و حجّيت دارد كه ناقل آن عادل يا ثقه باشد . تفصيل اين مباحث در علم اصول فقه بيان شده است . بدعت در لغت و اصطلاح بدعت در لغت به معنى كار نو و بىسابقه است و معمولا به كار بىسابقه‌اى گفته مىشود كه بيانگر نوعى حسن و كمال در فاعل باشد . بديع به معناى كار يا چيزى نو و بىسابقه است . اين واژه هرگاه در مورد خداوند به كار رود به معنى اين است كه خداوند جهان را بدون استفاده از ابزار و بدون مادّه پيشين ، و بدون اين‌كه از كسى الگوبردارى كرده باشد ، آفريده است . لفظ بديع‌گاهى در معنى اسم فاعل ( مبدع ) به كار مىرود ، و گاهى در معنى اسم مفعول ( مبدع ) . واژه‌ى بدع نيز در دو معناى ياد شده به كار مىرود . و در آيه‌ى كريمه‌ى قُلْ ما كُنْتُ بِدْعاً مِنَ الرُّسُلِ هر دو معنا احتمال داده شده است . « 1 » واژه‌ى بدعت در روايات غالبا در مقابل شريعت و سنّت به كار رفته است و مقصود از آن انجام كارى است كه بر خلاف شريعت اسلام و سنّت نبوى است . امام على عليه السّلام فرموده است : « انما الناس رجلان متبع شرعة و مبتدع بدعة » « 2 » افراد دو

--> ( 1 ) - مفردات راغب ، كلمه‌ى بدع . ( 2 ) - نهج البلاغه ، خطبه‌ى / 176 .